DN 25 odpowiada nominalnie 1 calowi. Rura stalowa DN 25 ma jednak około 33,7 mm rzeczywistej średnicy zewnętrznej, a nie 25,4 mm. Oznaczenie DN jest wartością nominalną, czyli umowną etykietą rozmiaru rury i armatury.
DN 25 – ile to cali?
DN 25 = 1″ w typowym oznaczeniu rur stalowych i gwintów rurowych. Wartość 1 cal nie opisuje bezpośrednio średnicy zewnętrznej rury. Jako jednostka długości cal ma 25,4 mm, ale w hydraulice oznaczenie calowe odnosi się do rozmiaru nominalnego rury lub gwintu.
Dla szybkiego porównania:
| DN | Cale nominalne | Średnica zewnętrzna rury stalowej |
|---|---|---|
| DN 15 | 1/2″ | 21,3 mm |
| DN 20 | 3/4″ | 26,9 mm |
| DN 25 | 1″ | 33,7 mm |
| DN 32 | 1 1/4″ | 42,4 mm |
| DN 40 | 1 1/2″ | 48,3 mm |
| DN 50 | 2″ | 60,3 mm |
Dlaczego rura DN 25 ma 33,7 mm, a nie 25,4 mm?
DN, czyli średnica nominalna, służy do klasyfikowania rur, armatury i połączeń. Nie jest dokładnym pomiarem średnicy wewnętrznej ani zewnętrznej. Z kolei średnica zewnętrzna, często oznaczana jako fi lub D, jest rzeczywistym wymiarem mierzonym na rurze.
Cal rurowy ma historyczne znaczenie związane z rozmiarem rury i jej gwintu, a nie z prostym przeliczeniem 1″ = 25,4 mm dla zewnętrznego obwodu rury. Dlatego:
- DN 25 jest nominalnie oznaczane jako 1″.
- Rura stalowa DN 25 ma według typowych wymiarów ISO/EN średnicę zewnętrzną 33,7 mm.
- Gwint rurowy 1″ ma własny wymiar zewnętrzny, inny niż 25,4 mm.
- Średnica zewnętrzna zależy od rodzaju rury i zastosowanej normy.
Podane wartości dotyczą typowych rur stalowych według systemu ISO/EN. W innych systemach wymiarowych, na przykład ASTM, średnica może być nieco inna, dlatego przy zakupie trzeba sprawdzić konkretną normę oraz materiał rury.
Jak dobrać elementy do rury DN 25?
Przy wyborze obejmy, uchwytu, uszczelnienia albo elementu montażowego nie wystarczy informacja „1 cal”. Trzeba sprawdzić rzeczywistą średnicę zewnętrzną. Dla stalowej rury DN 25 będzie to zwykle fi 33,7 mm.
To szczególnie ważne, gdy element jest dopasowywany na zewnętrzną powierzchnię rury. W przypadku armatury należy także zweryfikować typ połączenia, normę gwintu i materiał, ponieważ samo oznaczenie DN nie określa wszystkich wymiarów potrzebnych do zapewnienia kompatybilności.
Najkrócej: DN 25 to 1 cal, ale zewnętrzna średnica typowej rury stalowej wynosi 33,7 mm. Przy pomiarze i doborze elementów kieruj się wartością fi, a nie samym oznaczeniem calowym.