Fundamenty, wieniec, nadproża, taras i ogrodzenie. Przy budowie domu stal pojawia się na wielu etapach, a dobrze przygotowane zamówienie oszczędza czas, odpady i nerwy na placu budowy.
Stal zbrojeniowa – podstawa konstrukcji
Największą pozycję w zestawieniu materiałów zwykle stanowi zbrojenie: ławy i stopy fundamentowe, ściany piwnic, wieńce, stropy, schody. Używa się do tego prętów żebrowanych, czyli takich, których powierzchnia ma wypukłe żeberka poprawiające przyczepność do betonu. Cieńsze pręty gładkie lub walcówka służą najczęściej do wykonania strzemion.
W projektach domów jednorodzinnych najczęściej pojawiają się dwa gatunki stali zbrojeniowej:
- B500SP – gatunek produkowany w Polsce, ceniony za wysoką ciągliwość,
- BSt500S – gatunek o długiej tradycji, bardzo popularny w handlu.
Liczba 500 w obu nazwach oznacza minimalną granicę plastyczności wynoszącą 500 MPa. Gatunki nie są jednak w pełni tożsame, dlatego zamiana jednego na drugi powinna być uzgodniona z projektantem konstrukcji. To samo dotyczy średnic: o tym, czy w wieńcu ma być pręt 12 mm czy 16 mm, decyduje projekt, a nie dostępność w magazynie.
Uzupełnieniem prętów są siatki zbrojeniowe, stosowane na przykład w posadzkach na gruncie czy płytach tarasowych. Oznaczenia typu Q188, Q335 czy Q523 mówią o polu przekroju stali na metr szerokości siatki, wyrażonym w milimetrach kwadratowych. Im wyższa liczba, tym grubsze pręty lub gęstszy rozstaw.
Kształtowniki, profile i drobniejsze wyroby
Poza zbrojeniem dom potrzebuje stali konstrukcyjnej. Lista typowych zastosowań wygląda tak:
- Dwuteowniki (np. IPE, HEB) – stalowe nadproża nad dużymi otworami, podciągi, belki przy otwartych przestrzeniach.
- Profile zamknięte kwadratowe i prostokątne – słupy wiat i zadaszeń, konstrukcje schodów, balustrady, ramy bram.
- Kątowniki i ceowniki – wzmocnienia, obróbki otworów, ramy pod urządzenia.
- Płaskowniki – łączniki, kotwy, elementy ogrodzeń.
- Bednarka ocynkowana – przewód uziemiający układany w fundamencie lub w gruncie wokół budynku.
- Blachy, w tym łezkowe – stopnie, podesty, osłony.
Dla kształtowników najczęściej stosuje się gatunki S235 i S355. Drugi z nich ma wyższą wytrzymałość i pojawia się tam, gdzie projektant chce ograniczyć wymiary przekroju. Elementy narażone na deszcz warto zamawiać jako ocynkowane albo zaplanować ich zabezpieczenie antykorozyjne zaraz po montażu.
Jak przygotować zamówienie i cięcie na wymiar
Podstawą jest zestawienie stali z projektu wykonawczego. Konstruktor podaje w nim średnice, długości, kształty i liczbę prętów oraz masę stali w podziale na gatunki. Z takim dokumentem zamówienie jest proste i trudno o pomyłkę.
Przed złożeniem zamówienia warto ustalić kilka rzeczy:
- czy pręty mają być dostarczone w długościach handlowych, czy pocięte na wymiar zgodny z zestawieniem,
- jakie długości mają mieć kształtowniki, aby ograniczyć odpady i ułatwić transport,
- czy dojazd na działkę pozwala na wjazd samochodu z długim ładunkiem,
- kiedy materiał ma pojawić się na budowie, tak aby nie leżał tygodniami na gołej ziemi,
- czy potrzebne są dokumenty potwierdzające właściwości wyrobu, o które może poprosić kierownik budowy.
Cięcie na wymiar w hurtowni ma sens zwłaszcza przy profilach i dłuższych prętach. Ogranicza pracę szlifierką na budowie, zmniejsza ilość odpadów i ułatwia rozładunek. Przy zbrojeniu część inwestorów zamawia gotowe, wygięte elementy, a część woli docinanie i gięcie na miejscu przez zbrojarzy. Oba podejścia są poprawne, ważne, aby wymiary wynikały z projektu.
Zakupy blisko budowy
Inwestorzy, którzy kupują stal na budowę w Krakowie lub w okolicznych gminach, często szukają dostawcy, który ma szeroki asortyment w jednym miejscu i własny transport. Przykładem jest Metalkom – hurtownia stali w Krakowie, a dokładniej w Kryspinowie, tuż przy obwodnicy miasta. Firma działa na rynku wyrobów hutniczych od 1992 roku, od 1996 roku jako Metalkom sp. z o.o. W stałej ofercie ma pręty żebrowane w gatunku BSt 500S o średnicach od 6 do 25 mm, siatki zbrojeniowe Q188, Q335 i Q523, dwuteowniki, ceowniki, kątowniki, profile zamknięte, rury, blachy oraz bednarki ocynkowane. Prowadzi też docinanie materiałów na wymiar, własną produkcję profili zimnogiętych i dostawy bezpośrednio do odbiorcy, a na stronie udostępnia deklarację właściwości użytkowych i certyfikat zakładowej kontroli produkcji.
Niezależnie od miejsca zakupu stal warto po dostawie od razu sprawdzić z dokumentem wydania i złożyć na podkładach, z dala od błota. Tak przygotowany materiał zachowuje swoje parametry do dnia betonowania lub montażu.
Artykuł sponsorowany
